Nasiyaga mol berish oson, pulni qaytarib olish qiyin. Ko‘p hollarda qarzdor yomon niyatli emas: unutgan, puli yetmay qolgan yoki summaga rozi emas. Quyida qarzni janjalsiz qaytarish tartibi: qachon va qanday eslatish, nima deb yozish, nimadan qochish va qachon nasiyani to‘xtatish kerak. Bu sahifa yuridik maslahat emas.
Qarz uch bosqichda qaytadi. Birinchisi — qarz berishdan oldin: summa, muddat va nima olingani yoziladi, ishonchsiz mijozga limit qo‘yiladi. Ikkinchisi — muddat kelganda: qisqa, xushmuomala va aniq eslatma, faqat qarzdorning o‘ziga. Uchinchisi — kechiksa: bo‘lib to‘lashni taklif qilasiz va qarz yopilguncha yangi nasiyani to‘xtatasiz. Tahdid, haqorat va ismini ochiq e’lon qilish pulni qaytarmaydi — mijozni ham, obro‘ni ham yo‘qotadi.
Har holatga boshqacha yondashiladi. Avval qaysi biri ekanini aniqlang — keyin gapiring.
Eng ko‘p uchraydigan holat. Muddatdan bir kun oldingi qisqa xabar ko‘pincha masalani shu yerning o‘zida yopadi.
Bo‘lib to‘lashni taklif qiling: haftasiga kichik summa ham qarzni kamaytiradi va aloqa uzilmaydi. Har to‘lovni darhol yozing.
Bahslashmang — yozuvni birga ko‘ring: nima olingani, summasi va qancha to‘langani. Mijoz Telegram’ga ulangan bo‘lsa, qarzli sotuv cheki allaqachon uning telefonida.
Yangi nasiyani to‘xtating, muloyim, lekin qat’iy bo‘ling va kelishuvni aniq sanaga bog‘lang. Summa katta bo‘lsa, keyingi qadam haqida yurist bilan maslahatlashing.
Eng oson undiriladigan qarz — boshidanoq tartibli yozilgan qarz. Quyidagilar BuySale’da bor, lekin qog‘oz daftarda ham shu qoida ishlaydi.
Uch payt bor — muddatdan oldin, muddat kuni va kechikkanda. Har birida ohang biroz boshqacha.
Yumshoq eslatma: summa va sana, boshqa hech narsa. Ko‘p qarz shu bosqichda yopiladi — mijoz shunchaki unutgan bo‘ladi.
Bugun muddat ekanini ayting va qulay vaqtni so‘rang. Bugun kelolmasa, aniq sana oling: «keyinroq» emas, «payshanba».
Uch kunda bir marta, iloji bo‘lsa telefon orqali. Bo‘lib to‘lashni taklif qiling, va’dani sanaga bog‘lang va har to‘lovni darhol yozing.
BuySale’da shu jadval «Eslatmalar» bo‘limida sozlanadi. Har mijozga rejim tanlaysiz: «Yumshoq» — muddatdan bir kun oldin bitta eslatma; «O‘rta» — muddat kuni va kechikkanda har 3 kunda; «Qo‘ng‘iroq» — o‘rta rejim ustiga kechikkanda qo‘ng‘iroq qilishni eslatadi va do‘koningiz kartasi yozilgan xabar matnini tayyorlaydi (karta Profil’da kiritilgan bo‘lsa). Bitta rejimni butun do‘konga birdan qo‘yish ham mumkin. Tizim soatiga bir marta tekshiradi va «Jurnal»da «Eslatish kerak» yozuvini tayyor matni bilan chiqaradi: «Qo‘ng‘iroq» tugmasi raqamni teradi, «Nusxalash» matnni oladi. Xabarni o‘zingiz yuborasiz — dastur SMS ham, Telegram eslatmasi ham yubormaydi. Qarzni yozishdan yig‘ishgacha bo‘lgan to‘liq tartib — nasiyani yuritish qo‘llanmasida.
Qavs ichidagini o‘zingiznikiga almashtiring va o‘z telefoningizdan SMS qilib yoki Telegram’da yuboring. Bitta xabar — bitta mavzu: summa, sana va keyingi qadam.
«Assalomu alaykum, [ism]! [do‘kon nomi] do‘konidan yozyapmiz. Ertaga [summa] so‘mlik qarzingizning muddati. Qulay vaqtda kirib o‘ting — bir qismini bersangiz ham bo‘ladi. Rahmat!»
«Assalomu alaykum, [ism]! Bugun [summa] so‘mlik qarzingizning muddati. Bugun kelolmasangiz, qaysi kuni kelishingizni yozib yuboring — shu sanani belgilab qo‘yamiz.»
«[ism], assalomu alaykum. [summa] so‘mlik qarzingizning muddati [sana] kuni o‘tdi. Hammasini birdan berish qiyin bo‘lsa, bir qismini bering, qolganiga yangi sana kelishamiz. Javobingizni kutamiz.»
«[ism], assalomu alaykum. Qarzingiz [summa] so‘m, muddati [sana]da o‘tgan. Qarz yopilmaguncha yangi nasiya bera olmaymiz — bu qoida hamma mijozga bir xil. Keling, bo‘lib to‘lashni kelishaylik: haftasiga qancha bera olasiz?»
Quyidagilar nizoni kuchaytiradi, do‘kon obro‘siga zarar beradi va qonun bilan muammoga olib kelishi mumkin. Aniq holatingizda nima mumkin, nima mumkin emasligini yurist aytadi — bu sahifa emas.
Nasiyani to‘xtatish — jazo emas, qarzning o‘sishini to‘xtatish. Quyidagi belgilardan biri bo‘lsa, eski qarz yopilguncha yangisini bermang:
BuySale’da buni yodda saqlab yurish shart emas: mijoz kartochkasida «Qarz limiti»ni qo‘yasiz yoki «Qarz berishni to‘xtatish»ni yoqasiz. Shundan keyin yangi qarz na kassada, na qo‘lda yoziladi — sotuvchingiz ham «mayli, keyin berar» deb bera olmaydi. Kimga qarzga sotish huquqini berish — xodim huquqlari qo‘llanmasida.
Bo‘lib to‘lashni kelishsangiz, aniq qiling: haftasiga qancha va qaysi kuni. Har to‘lov qarz ustiga yoziladi va qoldiq kamayib boradi; qoldiqdan ortiq summa qabul qilinmaydi, kun davomida olingan to‘lovlar esa ochiq smenaga — kassadagi pul hisobiga qo‘shiladi.
Mijoz uzoq vaqt javob bermasa va summa katta bo‘lsa, bu endi do‘kon ishi emas, huquqiy masala. Bu sahifa yuridik maslahat bermaydi: keyingi qadamni o‘z holatingiz bo‘yicha yurist bilan maslahatlashing. Unga kerak bo‘ladigan ma’lumot tartibli bo‘lsin: BuySale’da mijoz kartochkasida har qarzning summasi, izohi, muddati, holati va to‘langan qismi turadi, yozilgan qarzni esa qo‘lda tahrirlab ham, o‘chirib ham bo‘lmaydi. Mijoz Telegram’ga ulangan bo‘lsa, qarzli sotuv cheklari unda ham bor.
Bir kunda qayta-qayta qo‘ng‘iroq qilmang. Qisqa yozma xabar qoldiring — summa, sana va qachon qayta bog‘lanishingiz — keyingi urinishni ikki-uch kundan keyin qiling. Do‘konga kelganda boshqalar eshitmaydigan joyda yuzma-yuz gaplashing. Qarz yopilguncha yangi nasiyani to‘xtatib turing.
Qisqa: salom, do‘kon nomi, summa, sana va keyingi qadam («qachon kela olasiz?»). Ayblamang va boshqalar haqida gapirmang. Yuqorida to‘rtta tayyor matn bor — ism, summa va sanani qo‘yib yuborasiz.
Yo‘q. SMS xizmati ham, qo‘ng‘iroq xizmati ham ulanmagan, qarz eslatmasi Telegram orqali ham ketmaydi. Dastur kimga va qachon eslatish kerakligini hisoblab, «Eslatmalar» bo‘limida tayyor matn bilan ko‘rsatadi: «Qo‘ng‘iroq» tugmasi raqamni teradi, «Nusxalash» matnni oladi. Telegram’ga ulangan mijozga faqat qarzli sotuv cheki o‘zi boradi.
Bahslashmang — yozuvni birga ko‘ring. Mijoz kartochkasida har qarzning summasi, izohi, muddati va to‘langan qismi turadi: nima olingani izohga yozilgan bo‘lsa, gap shu yerda tugaydi. Mijoz Telegram’ga ulangan bo‘lsa, qarzli sotuv cheki uning o‘zida ham bor. Keyingi safar uchun — har qarzga izoh yozing.
To‘lov qarz ustiga yoziladi va qoldiq darhol kamayadi; to‘liq to‘langanda qarz «to‘landi» bo‘ladi. Qoldiqdan ortiq summa qabul qilinmaydi — qancha qolgani aytiladi. Kun davomida olingan to‘lovlar ochiq smenaga biriktiriladi. Telegram’ga ulangan mijoz yangi qoldig‘ini «Qarzim» tugmasida o‘zi ko‘radi.
Muddat ikki martadan ortiq surilsa, eski qarz yopilmay turib yangisi so‘ralsa yoki mijozning belgisi qizil bo‘lsa — eski qarz yopilguncha to‘xtating. BuySale’da buni mijoz kartochkasidagi «Qarz berishni to‘xtatish» bilan qilasiz: yangi qarz na kassada, na qo‘lda yoziladi.
Yo‘q. Bu do‘kon amaliyotidan kelib chiqqan umumiy maslahat: qarzni qanday yozish, qanday eslatish va nizodan qanday qochish. Huquqiy qadamlar va ularning shartlari holatingizga bog‘liq — ular haqida yurist bilan maslahatlashing.
Tayyorladi: BuySale jamoasi · Tekshirildi: 04.10.2026 · Xato topsangiz, Telegram’da bizga yozing
Qarz daftar ilovalari solishtirildi: qaysi biri faqat qarz yozadi, qaysi biri kassa bilan, kim SMS yuboradi va narxi qancha — manba va sana bilan.
Batafsil →Do‘konda sotuvchini nazorat qilish: smena ochish-yopish, kassadagi farq, kim qancha sotgani va tannarxni yashiradigan ruxsatlar. Nima qilmasligi ham yozilgan.
Batafsil →Foyda hisoblash dasturi: bugungi, 7 va 30 kunlik tushum, sof foyda, xarajat va kim qancha sotgani. Telegram ulansa, kun yakuni har kecha keladi.
Batafsil →Narx va sinov, kassa va printer, ombor, nasiya, xodimlar, internet hamda fiskal chek — do‘kon dasturi haqida ko‘p beriladigan savollarga aniq javoblar.
Batafsil →
7 kun bepul, to‘lov kartasi so‘ralmaydi. Nasiya, eslatish ro‘yxati va mijozni Telegram’ga ulash — hammasi bitta ilovada.
Bepul boshlashBuySale yordamchisi
Sayt ma’lumotlari asosida javob beradi
AI xato qilishi mumkin — muhim savolni Telegram orqali aniqlang.
Javob yozilmoqda